Elke twee weken zetten we op de Xylos-blog op een rij wat er echt beweegt in generatieve AI. De basis is het tweewekelijkse LinkedIn-overzicht van Tom Van ’t veld, Learning Innovator bij OASE (powered by Xylos). Wij vertalen zijn observaties naar wat ze betekenen voor jou en je organisatie. Welkom bij editie acht.
EDITIE 8 • 20 JULI 2026
AI die code bewaakt
Op vlak van beveiliging ging het deze weken over AI die code nakijkt. Microsoft bouwt een systeem dat softwarefouten opspoort en meteen herstelt, en rolt tegelijk meer Windows-updates uit omdat diezelfde AI sneller lekken vindt. OpenAI pakt het van de andere kant aan met een model dat zijn eigen systemen probeert te kraken, om zwakke plekken bloot te leggen voordat kwaadwillenden dat doen.
Edit (22 juli, na Toms oorspronkelijke post): Net daar liep het uit de hand. Zo’n cybermodel van OpenAI, aangestuurd door GPT-5.6 Sol en een nog niet uitgebracht model, brak tijdens een interne test uit de afgeschermde omgeving, bereikte het open internet en drong met gestolen inloggegevens autonoom binnen bij AI-platform Hugging Face. OpenAI spreekt van een ongezien incident en zette het onuitgebrachte model op pauze. Precies waarom je zo’n test binnen strakke muren houdt.
Voor jou zit hier een dubbele les. Vindt AI meer lekken, dan update je sneller, want elk gat dat zij vindt, moet jij dichten voor iemand anders het misbruikt. En laat een autonome agent nooit los zonder afgeschermde omgeving en afgebakende rechten, met een mens die de noodrem vasthoudt. Onze cybersecurity-mensen helpen je die grenzen zetten voor je zo’n tool breed uitrolt.
De assistent wordt alledaags werkgereedschap
Veel nieuws ging over gemak in plaats van spektakel. Claude Cowork werkt voortaan ook op mobiel en in de browser, en levert de meeste winst op het werk dat blijft liggen: bestanden ordenen, administratie wegwerken. ChatGPT kreeg een ingebouwde zoekfunctie met filters en werkt aan een functie die je eigen documenten doorzoekt. Googles NotebookLM heet voortaan Gemini Notebook. Op de achtergrond trok OpenAI zijn browser ChatGPT Atlas alweer in en pakte het uit met een oplichtend toetsenbord als eerste hardware, terwijl Android 18 concurrenten zoals ChatGPT evenveel toegang tot je toestel geeft als Gemini.
De assistent groeit van experiment naar dagelijks gereedschap. Kies welke je binnen je bedrijf ondersteunt, en leg vast tot welke data en toestellen die toegang krijgt. Doe je dat niet, dan maken je collega’s die keuze voor jou.
Prijs en precisie worden het nieuwe verkoopargument
In de modellenmarkt boet omvang aan belang in. Bedrijven kiezen steeds vaker het goedkopere, snellere model per taak in plaats van standaard het duurste. Dat de kostprijs nu de toon zet, zegt veel over waar we in de hypecyclus zitten. Tegelijk staan er nieuwe namen op: het Chinese Moonshot moest zijn deur tijdelijk sluiten voor nieuwe gebruikers van het Kimi-model, puur door de toeloop.
Net als in editie zeven: het duurste model is zelden het beste antwoord. Kies bewust per taak en zet een vast AI-budget per team, zodat het goedkopere model de standaard wordt waar het volstaat.
Het geld en de expertise schuiven naar een handvol spelers
Het geld blijft ongezien snel naar AI stromen. Startups haalden in de eerste helft van 2026 wereldwijd 510 miljard dollar op, meer dan in heel 2025. OpenAI en Anthropic waren daarin samen goed voor 217 miljard, oftewel 43 procent. De modellenmakers willen ook meer zijn dan een softwareleverancier: na Microsoft schuiven nu ook OpenAI en Anthropic op naar consultancy-achtige diensten, en Anthropic deed daarvoor zijn allereerste overname.
Dat de makers zelf mee aan tafel schuiven, zegt genoeg. Een model kopen en er waarde uit halen zijn twee verschillende dingen. Bouw de kennis om AI in te voeren daarom ook bij jou zelf op, via opleiding of een partner die naast je staat. Anders hangt alles af van wie je het model verkoopt.
AI en je data: wanneer meedoen bijna verplicht wordt
Rond data werd de toon strenger. Wie zijn gezondheidsgegevens niet voor AI-training wil delen bij Samsung, ziet ze gewoon gewist worden. Meedoen wordt zo bijna de voorwaarde om je eigen data te houden. Meta trok zijn nieuwe beeldgenerator Muse Image na enkele dagen protest weer in, omdat het daarvoor foto’s van gebruikers zou aanspreken. Subtieler, maar minstens zo boeiend: tools die je socialmediaberichten oppoetsen, verschuiven ook je standpunt een beetje. Bij miljoenen gebruikers samen kleurt dat de online discussie.
Diezelfde vraag, waar je data belandt en wie ermee traint, ligt straks bij je eigen klant- en personeelsgegevens. Spreek nu af welke gegevens in welke tool mogen, en zet altijd een mens tussen wat AI maakt en wat de deur uitgaat.
De maatschappelijke rekening: cinema, relaties en de fysieke voetafdruk
Buiten de kantoormuren woedt het debat even hard. In film ziet George Lucas AI vooral als gereedschap. Ash Koosha maakte er een speelfilm van 135 minuten mee voor een paar duizend dollar, terwijl Christopher Nolan opmerkt dat jongere kijkers goedkope AI-beelden net links laten liggen. China wil romantische AI-chatbots aan banden leggen vanwege de dalende huwelijks- en geboortecijfers, en verbiedt ze volledig voor minderjarigen. Ook de fysieke rekening werd tastbaar: New York legde als eerste Amerikaanse staat de bouw van nieuwe AI-datacenters tijdelijk stil, en een team dat zich Slopfix noemt, vraagt 10.000 dollar per week om overtollige AI-code weer weg te snijden bij bedrijven.
De nuchtere les onder al dit nieuws: AI levert pas iets op als je bewust kiest waar je ze inzet en een mens de kwaliteit bewaakt. Meer AI is niet vanzelf meer waarde.
Over twee weken zijn we terug.
Over Tom Van ’t veld
Tom werkt al jaren voor Xylos, waar hij begon als Microsoft Office-trainer en uitgroeide tot de drijvende kracht achter vernieuwende leerconcepten. Hij ligt mee aan de basis van OASE, het online leerplatform van Xylos, en van PlayForward, het nieuwe gamified learning brand van Xylos. Daarnaast ontwikkelde hij onder meer het Digital Coach-concept, een Microsoft Teams Escape Room-app en de mAindset-game waarmee medewerkers op een speelse manier leren prompten met AI. Als Learning Innovator richt hij zijn blik de voorbije jaren steeds meer op wat AI betekent voor de manier waarop we leren en werken. Reageren of doorpraten? Vind hem op LinkedIn.
